فَلَمَّا جَاءَهُم مُّوسَى بِآيَاتِنَا بَيِّنَاتٍ قَالُوا مَا هَذَا إِلَّا سِحْرٌ مُّفْتَرًى وَمَا سَمِعْنَا بِهَذَا فِي آبَائِنَا الْأَوَّلِينَ(36)
هنگامى كه موسى معجزات روشن ما را براى آنان آورد، گفتند: «اين چيزى جز سحر نيست كه بدروغ به خدا بسته شده ما هرگز چنين چيزى را در نياكان خود نشنيدهايم!» (36)
«ما سمعنا بهذا في آبائنا الاولين.»
اين را ما از پدران پيشين خود نشنيدهايم.
«اين دروغ و آئيني ساختگي بيش نيست.»
امام سجاد عليهالسلام فرمود:
اي مردم، ما را از ديار خود بيرون راندند، از خانه و کاشانة خود به دور افکندند، در سرزمينها و شهرها مورد بيتوجهي و بيمهريمان قرار دادند.
گويا که ما زادگان ترک و کابل هستيم. و اين در حالي است که نه جرم و گناهي مرتکب شدهايم، نه کار ناخوشايندي را انجام دادهايم و نه رخنهاي در دين ايجاد کردهايم. اين را ما از پدران پيشين خود نشنيديم و اين دروغ و آئيني ساختگي بيش نيست.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
إِنَّ الَّذِينَ هُم مِّنْ خَشْيَةِ رَبِّهِم مُّشْفِقُونَ(57) وَالَّذِينَ هُم بِآيَاتِ رَبِّهِمْ يُؤْمِنُونَ(58) وَالَّذِينَ هُم بِرَبِّهِمْ لَا يُشْرِكُونَ(59) وَالَّذِينَ يُؤْتُونَ مَا آتَوا وَّقُلُوبُهُمْ وَجِلَةٌ أَنَّهُمْ إِلَى رَبِّهِمْ رَاجِعُونَ(60) أُوْلَئِكَ يُسَارِعُونَ فِي الْخَيْرَاتِ وَهُمْ لَهَا سَابِقُونَ(61)
مسلما كسانى كه از خوف پروردگارشان بيمناكند، (57) و آنان كه به آيات پروردگارشان ايمان مىآورند، (58) و آنها كه به پروردگارشان شرك نمىورزند، (59) و آنها كه نهايت كوشش را در انجام طاعات به خرج مىدهند و با اين حال، دلهايشان هراسناك است از اينكه سرانجام بسوى پروردگارشان بازمىگردند، (60) (آرى) چنين كسانى در خيرات سرعت مىكنند و از ديگران پيشى مىگيرند (و مشمول عنايات ما هستند). (61)
از امام موسي بن جعفر عليه السلام درباره آيات « ان الذين هم من خشيه ربهم مشفقون و الذين هم بايات ربهم يومنون. . . و هم لها سابقون »؛ (سوره مؤمنون، آيات 57 ـ 61) روايت شده است که اين آيات درباره اميرالمؤمنين و فرزندانش عليهم السلام نازل شده است.
منابع
بحارالانوار، ج 23، ص 382، حديث 74
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
وَكُلَّ إِنسَانٍ أَلْزَمْنَاهُ طَآئِرَهُ فِي عُنُقِهِ وَنُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ كِتَابًا يَلْقَاهُ مَنشُورًا(13)
و هر انسانى، اعمالش را بر گردنش آويختهايم و روز قيامت، كتابى براى او بيرون مىآوريم كه آن را در برابر خود، گشوده مىبيند! (اين همان نامه اعمال اوست!) (13)
امام باقر عليه السلام درباره قول خداوند: « و من قتل مظلوماً فقد جعلنا لوليه سلطاناً فلا يسرف في القتل انٌه کان منصوراً » فرمودند:
کسي که مظلوم کشته شده است حسين بن علي عليه السلام است و ما اولياء او هستيم و قائم ما هنگامي که به خونخواهي حسين عليه السلام بپا خيزد آن قدر مي کشد تا بگويند در کشتن اسراف کرد؛ و فرمودند:
مقتول حسين است و ولي او قائم است و اسراف در قتل اين است که غير قاتل او را هم بکشند (زيرا به قتل حسين راضي است. )، و مراد از « انه کان منصوراً» اين است که از دنيا نمي رود تا اين که به وسيله مردي از آل رسول خدا عليهم الصلوة والسلام که زمين را پر از قسط و عدل مي کند چنانچه از جور و ظلم پر شده باشد، نصرت مي شود.
منابع
بحار الانوار، ج 44، ص 218، حديث 7 - تفسير عياشي، ج 2، ص 290.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
يَا زَكَرِيَّا إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَامٍ اسْمُهُ يَحْيَى لَمْ نَجْعَل لَّهُ مِن قَبْلُ سَمِيًّا(7)
اى زكريا! ما تو را به فرزندى بشارت مىدهيم كه نامش «يحيى» است و پيش از اين، همنامى براى او قرار ندادهايم! (7)
امام صادق عليهالسلام فرمود:
ما از قبل براي او همنامي قرار نداديم، حسينبنعلي عليهما السلام و يحييبن زکريا است که از قبل همنامي نداشتند و آسمان فقط بر آن دو چهل روز گريست. گفته شد: گريستنش چگونه بود؟ فرمود:
به سرخي طلوع ميکرد و به سرخي نيز غروب مينمود.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
وَالَّذِينَ آمَنُوا وَاتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُم بِإِيمَانٍ أَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَا أَلَتْنَاهُم مِّنْ عَمَلِهِم مِّن شَيْءٍ كُلُّ امْرِئٍ بِمَا كَسَبَ رَهِينٌ(21)
كسانى كه ايمان آوردند و فرزندانشان به پيروى از آنان ايمان اختيار كردند، فرزندانشان را (در بهشت) به آنان ملحق مىكنيم و از (پاداش) عملشان چيزى نمىكاهيم و هر كس در گرو اعمال خويش است! (21)
از ابن عباس درباره قول خداي تعالي: « والذين امنوا و اتٌبعتهم ذٌريٌتهم بايمان الحقنابهم ذٌريٌتهم » روايت شده است که اين آيه درباره پيامبر و علي و فاطمه و حسن و حسين عليهم السلام نازل شده است.
منابع
بحار الانوار، ج 25، ص 241، حديث 23 - کنز جوامع الفوائد، ص 355.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
وَلَقَدْ عَهِدْنَا إِلَى آدَمَ مِن قَبْلُ فَنَسِيَ وَلَمْ نَجِدْ لَهُ عَزْمًا(115)
پيش از اين، از آدم پيمان گرفته بوديم اما او فراموش كرد و عزم استوارى براى او نيافتيم!(115)
از امام صادق عليه السلام روايت شده است که حضرت درباره قول خداي تعالي: « و لقد عهدنا الي ادم من قبل فَنَسيَ » فرموده است: يعني پيش از اين از آدم در مورد کلماتي درباره محمد و علي و فاطمه و حسن و حسين و امامان از نسل او عهد و پيماني رفته بوديم، اما او فراموش کرد.
منابع
بحارالانوار، ج 24، ص 176، حديث 7 - بصائر الدرجات، ص21
* قرآن و امام حسین (ع)
قُلْنَا يَا نَارُ كُونِي بَرْدًا وَسَلَامًا عَلَى إِبْرَاهِيمَ(69)
(سرانجام او را به آتش افكندند ولى ما) گفتيم: «اى آتش! بر ابراهيم سرد و سالم باش!» (69)
امام حسين عليهالسلام قبل از شهادت به يارانش فرمود:
همانا رسول خدا صلياللهعليهوآله به من فرمود: پسرم! بزودي به عراق کشانده خواهي شد، و آن سرزميني است که در آن پيامبران و جانشينان آنها از آن ديدار نمودهاند، و سرزميني است که «عمورا» ناميده ميشود.
تو در آنجا شهيد ميشوي و گروهي از يارانت نيز با تو شهيد ميگردند. آنان درد تماس آهن را (بر پيکر خود) نمييابند، و اين آيه را تلاوت فرمود:
گفتيم اي آتش بر ابراهيم سرد و سلامت باش.
(به همين ترتيب) جنگ بر تو و آنها سرد و سلامت خواهد شد. سپس امام حسين عليهالسلام به اصحاب فرمود:
پس مژده باد شما را که بخدا اگر ما کشته شويم بر پيامبرمان وارد خواهيم شد.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
فَاسْتَجَبْنَا لَهُ وَوَهَبْنَا لَهُ يَحْيَى وَأَصْلَحْنَا لَهُ زَوْجَهُ إِنَّهُمْ كَانُوا يُسَارِعُونَ فِي الْخَيْرَاتِ وَيَدْعُونَنَا رَغَبًا وَرَهَبًا وَكَانُوا لَنَا خَاشِعِينَ(90)
ما هم دعاى او را پذيرفتيم، و يحيى را به او بخشيديم و همسرش را (كه نازا بود) برايش آماده (باردارى) كرديم چرا كه آنان (خاندانى بودند كه) همواره در كارهاى خير بسرعت اقدام مىكردند و در حال بيم و اميد ما را مىخواندند و پيوسته براى ما (خاضع و) خاشع بودند. (90)
«فاستجبنا له و وهبنا له يحيي.»
«ما هم دعاي او (زکريا) را پذيرفتيم و به او يحيي را بخشيديم.»
امام عصر عليهالسلام در ضمن بيان داستان زکرياي پيامبر فرمودند:
... بعد از آن زکريا ميگفت: خدايا مرا فرزندي بخش که به هنگام پيري روشنايي بخش چشمم باشد و پس از آنکه وي را به من ارزاني داشتي مرا به محبت او مبتلا ساز و از آن پس داغ او را بر دلم گذار همانگونه که محمد صلياللهعليهوآله حبيبت را در فراق فرزندش ميگذاري.
پس خداوند يحيي را به او بخشيد و او را به مصيبتش گرفتار ساخت. دوران بارداري (مادر) يحيي شش ماه بود، همانگونه که دوران حمل حسين عليهالسلام همچنين بود.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
قَالَ رَبِّ بِمَآ أَغْوَيْتَنِي لأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِي الأَرْضِ وَلأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ(39)
گفت: «پروردگارا! چون مرا گمراه ساختى، من (نعمتهاى مادى را) در زمين در نظر آنها زينت مىدهم، و همگى را گمراه خواهم ساخت، (39)
از امام صادق عليه السلام روايت شده است که:
آيه « اذن للذين يقاتلون بانٌهم ظلموا و انٌ الله علي نصرهم لقدير » درباره حضرت قائم عليه السلام است هنگامي که براي خونخواهي حسين عليه السلام به پا مي خيزد.
در روايتي ديگرآمده است که مراد از اين آيه حسن و حسين عليهما السلام هستند.
در روايتي نيز آمده است اين آيه درباره علي و جعفر و حمزه نازل شده و پس از آن در مورد حسين عليه السلام جاري شده است.
منابع
بحار الانوار، ج 24، ص 223، حديث 12و 13، ص 227، حديث 22.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
ذَلِكَ وَمَنْ عَاقَبَ بِمِثْلِ مَا عُوقِبَ بِهِ ثُمَّ بُغِيَ عَلَيْهِ لَيَنصُرَنَّهُ اللَّهُ إِنَّ اللَّهَ لَعَفُوٌّ غَفُورٌ(60)
(آرى،) مطلب چنين است! و هر كس به همان مقدار كه به او ستم شده مجازات كند، سپس مورد تعدى قرار گيرد، خدا او را يارى خواهد كرد يقينا خداوند بخشنده و آمرزنده است! (60)
ذلک و من عاقب بمثل ما عوقب به ثم بغي عليه لينصرنه الله.»
«(آري) چنين است. هر کس به همان مقدار که به او ستم شده به مجازات پردازد، سپس مورد تعدي قرار گيرد، البته خدا او را ياري خواهد کرد.»
عليبن ابراهيم در تفسير آيه:
(آري) چنين است. هر کس به همان مقدار که به او ستم شده به مجازات پردازد، سپس مورد تعدي قرار گيرد، البته خدا او را ياري خواهد کرد.
ميگويد:
او رسول خدا صلياللهعليهوآله است که چون قريش از مکه او را بيرون کردند و از (بيم) آنان به سوي غار گريخت، به جستجويش پرداختند تا او را به قتل برسانند، پس خدا در جنگ بدر آنها را به سزاي اعمالشان رساند، روزي که عتبه و شيبه و وليد و ابوجهل و حنظله بن ابي سفيان و ديگران کشته شدند.
چون رسول خدا صلياللهعليهوآله رحلت نمود، در مقام خونخواهي گذشتگان خود برآمدند، و از اين روي بود که حسين و آل محمد عليهمالسلام به ظلم و ستم کشته شدند.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ(1) الَّذِينَ هُمْ فِي صَلَاتِهِمْ خَاشِعُونَ(2) وَالَّذِينَ هُمْ عَنِ اللَّغْوِ مُعْرِضُونَ(3) وَالَّذِينَ هُمْ لِلزَّكَاةِ فَاعِلُونَ(4) وَالَّذِينَ هُمْ لِفُرُوجِهِمْ حَافِظُونَ(5) إِلَّا عَلَى أَزْوَاجِهِمْ أوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُمْ فَإِنَّهُمْ غَيْرُ مَلُومِينَ(6) فَمَنِ ابْتَغَى وَرَاءَ ذَلِكَ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْعَادُونَ(7) وَالَّذِينَ هُمْ لِأَمَانَاتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رَاعُونَ(8) وَالَّذِينَ هُمْ عَلَى صَلَوَاتِهِمْ يُحَافِظُونَ(9) أُوْلَئِكَ هُمُ الْوَارِثُونَ(10) الَّذِينَ يَرِثُونَ الْفِرْدَوْسَ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ(11)
مؤمنان رستگار شدند (1) آنها كه در نمازشان خشوع دارند (2) و آنها كه از لغو و بيهودگى روىگردانند (3) و آنها كه زكات را انجام مىدهند (4) و آنها كه دامان خود را (از آلودهشدن به بىعفتى) حفظ مىكنند (5) تنها آميزش جنسى با همسران و كنيزانشان دارند، كه در بهرهگيرى از آنان ملامت نمىشوند(6) و كسانى كه غير از اين طريق را طلب كنند، تجاوزگرند! (7) و آنها كه امانتها و عهد خود را رعايت مىكنند (8) و آنها كه بر نمازهايشان مواظبت مىنمايند (9) (آرى،) آنها وارثانند! (10) (وارثانى) كه بهشت برين را ارث مىبرند، و جاودانه در آن خواهند ماند! (11)
از موسي بن جعفر عليه السلام درباره قول خداي عزوجل: « قد افلح المؤمنون الذين هم في صلاتهم خاشعون والذين هم عن اللغو معرضون. . . هم فيها خالدون »؛ (سوره مؤمنون، آيات 1 ـ 11) روايت شده است که اين آيه درباره رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلم و درباره اميرالمؤمنين عليه السلام و فاطمه و حسن و حسين عليهم السلام نازل شده است.
منابع
بحار الانوار، ج 23، ص 337، حديث 7 - تفسير فرات، آيه 8.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
فَمَنْ حَآجَّكَ فِيهِ مِن بَعْدِ مَا جَاءكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْاْ نَدْعُ أَبْنَاءنَا وَأَبْنَاءكُمْ وَنِسَاءنَا وَنِسَاءكُمْ وَأَنفُسَنَا وأَنفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَل لَّعْنَةُ اللّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ(61)
هرگاه بعد از علم و دانشى كه (در باره مسيح) به تو رسيده، (باز) كسانى با تو به محاجه و ستيز برخيزند، به آنها بگو: «بياييد ما فرزندان خود را دعوت كنيم، شما هم فرزندان خود را ما زنان خويش را دعوت نماييم، شما هم زنان خود را ما از نفوس خود دعوت كنيم، شما هم از نفوس خود آنگاه مباهله كنيم و لعنت خدا را بر دروغگويان قرار دهيم. (61)
امام موسيبن جعفر عليهالسلام فرمودند:
خداوند تبارک و تعالي فرمايد: هرگاه بعد از علم و دانشي که به تو رسيده (باز) کساني با تو به محاجه و ستيز برخيزند،
به آنها بگو:
بياييد ما فرزندان خود را دعوت کنيم، شما هم فرزندان خود را؛ ما زنان خويش را دعوت نماييم، شما هم زنان خود را؛
ما از نفوس خود دعوت ميکنيم، شما هم از نفوس خود. پس تأويل پسران ما، امام حسن و امام حسين عليهماالسلام، و زنان ما، فاطمه سلاماللهعليها و نفوس ما، حضرت علي عليهالسلام ميباشد.»
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
ثُمَّ أَنزَلَ عَلَيْكُم مِّن بَعْدِ الْغَمِّ أَمَنَةً نُّعَاسًا يَغْشَى طَآئِفَةً مِّنكُمْ وَطَآئِفَةٌ قَدْ أَهَمَّتْهُمْ أَنفُسُهُمْ يَظُنُّونَ بِاللّهِ غَيْرَ الْحَقِّ ظَنَّ الْجَاهِلِيَّةِ يَقُولُونَ هَل لَّنَا مِنَ الأَمْرِ مِن شَيْءٍ قُلْ إِنَّ الأَمْرَ كُلَّهُ لِلَّهِ يُخْفُونَ فِي أَنفُسِهِم مَّا لاَ يُبْدُونَ لَكَ يَقُولُونَ لَوْ كَانَ لَنَا مِنَ الأَمْرِ شَيْءٌ مَّا قُتِلْنَا هَاهُنَا قُل لَّوْ كُنتُمْ فِي بُيُوتِكُمْ لَبَرَزَ الَّذِينَ كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ إِلَى مَضَاجِعِهِمْ وَلِيَبْتَلِيَ اللّهُ مَا فِي صُدُورِكُمْ وَلِيُمَحَّصَ مَا فِي قُلُوبِكُمْ وَاللّهُ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ(154)
سپس بدنبال اين غم و اندوه، آرامشى بر شما فرستاد. اين آرامش، بصورت خواب سبكى بود كه (در شب بعد از حادثه احد،) گروهى از شما را فرا گرفت اماگروه ديگرى در فكر جان خويش بودند (و خواب به چشمانشان نرفت.) آنها گمانهاى نادرستى -همچون گمانهاى دوران جاهليت- درباره خدا داشتند و مىگفتند: «آيا چيزى از پيروزى نصيب ما مىشود؟!» بگو: سخللّههمه كارها (و پيروزيها) به دست خداست!» آنها در دل خود، چيزى را پنهان مىدارند كه براى تو آشكار نمىسازند مىگويند: «اگر ما سهمى از پيروزى داشتيم، در اين جا كشته نمىشديم!» بگو: «اگر هم در خانههاى خود بوديد، آنهايى كه كشتهشدن بر آنها مقرر شده بود، قطعا به سوى آرامگاههاى خود، بيرون مىآمدند (و آنها را به قتل مىرساندند). و اينها براى اين است كه خداوند، آنچه در سينههايتان پنهان داريد، بيازمايد و آنچه را در دلهاى شما (از ايمان) است، خالص گرداند و خداوند از آنچه در درون سينههاست، با خبر است. (154)
«قل لو کنتم في بيوتکم لبرز الذين کتب عليهم القتل الي مضا جعهم.»
بگو (اي پيغمبر) اگر در خانههاي خود هم بوديد، باز آنان که کشته شدن برايشان مقرر شده بود، قطعاً به سوي آرامگاههاي خود بيرون ميآمدند.
امام حسين عليهالسلام در روز عاشورا فرمود:
آيا کتاب خدا را که بر جدم پيامبر خدا صلياللهعليهوآله فرو فرستاده شده نخواندهايد:
هر جا که باشيد مرگ شما را در مييابد اگر چه در دژهاي محکم و سرافراشته باشيد. و خداي منزه و پاک فرمايد:
قطعاً آنان که کشته شدن برايشان مقرر شده بود به سوي آرامگاههاي خود بيرون ميآمدند.
اگر من در جاي خود بمانم، اين مردم نگونبخت چگونه آزموده ميشوند؟
به چه چيزي مورد آزمايش قرار ميگيرند؟
و چه کسي در گودال من در کربلا ميآرمد؟
و به تحقيق در روزي که خدا زمين را گسترانيد، آن (کربلا) را براي من برگزيده و آن را پناهگاه شيعيان ما قرار داد تا در آنجا در دنيا و آخرت امن و آسايش يابند.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
وَتَقَلُّبَكَ فِي السَّاجِدِينَ(219)
و (نيز) حركت تو را در ميان سجدهكنندگان! (219)
از امام باقر عليه السلام درباره قول خداي عزوجل: « و تقلبک في الساجدين »؛ « و خداوند حرکت تو را در ميان سجده کنندگان مي بيند»؛ « سوره شعرا، آيه 219 » روايت شده است که اين آيه درباره علي و فاطمه و حسن و حسين و اهل بيت پيامبر خدا عليهم السلام است.
منابع
بحار الانوار، ج 24، ص 280، حديث 1 - کنز جوامع الفوائد، ص 388
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)
وَلَئِنْ أَصَابَكُمْ فَضْلٌ مِّنَ الله لَيَقُولَنَّ كَأَن لَّمْ تَكُن بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ مَوَدَّةٌ يَا لَيتَنِي كُنتُ مَعَهُمْ فَأَفُوزَ فَوْزًا عَظِيمًا(73)
و اگر غنيمتى از جانب خدا به شما برسد، درست مثل اينكه هرگز ميان شما و آنها دوستى و مودتى نبوده، مىگويند: «اى كاش ما هم با آنها بوديم، و به رستگارى (و پيروزى) بزرگى مىرسيديم!» (73)
امام رضا عليهالسلام فرمود:
اي پسر شبيب، اگر دوست داري که در مکانهاي بنا شده در بهشت با پيامبر و خاندانش جاي گيري، پس کشندگان حسين عليهالسلام را لعنت نما.
اي پسر شبيب، اگر دوست داري که تو برخوردار از ثواب کساني باشي که همراه حسين عليهالسلام شهيد شدهاند، هر زمان که او را يادکني بگو:
اي کاش با آنان بودم و به فيروزي و کاميابي (جاوداني) ره مييافتم.
* پایگاه جامع عاشورا
* قرآن و امام حسین (ع)